ach'ixub
-
rejuvenecer (mujer)
[Petalcingo]
Ach'ixubix ta ilel.
Parece que ya rejuveneció.
[Guaquitepec]
Ach'ixuben a sujt talel te antse.
La mujer regresó rejuvenecida.
-
[Oxchuc, Yajalón]
entrar en la etapa de la pubertad (niña, cuando empieza a menstruar)
[Oxchuc]
Yakalix ta ach'ixubel te kale.
Mi hija ya está entrando a su etapa de pubertad.
[Yajalón]
Ach'ixubix te kale.
Mi hija ya entró en la pubertad.